CATEGORY / ARTICLE

แชร์

สารเสพติดสังเคราะห์ มีอะไรบ้าง? รู้ทันอันตราย ก่อนอนาคตลูกพังไม่รู้ตัว

27 ตุลาคม 2569

สารเสพติดสังเคราะห์ มีอะไรบ้าง? รู้จักยาเสพติดอันตรายที่ส่งผลต่อสมอง ร่างกาย และความสัมพันธ์ในครอบครัว พร้อมสัญญาณเตือน และแนวทางการช่วยเหลือคนที่คุณรัก

ในปัจจุบัน สารเสพติดสังเคราะห์เปลี่ยนหน้าตาและชื่อเรียกเร็วกว่าที่เคย หลายคนรู้จักสารเสพติดสังเคราะห์เพียง ‘ยาบ้า’ และ ‘ยาไอซ์’ แต่ความจริงยังมีสารอีกหลายชนิดที่รุนแรงกว่าและสังเกตยากกว่า อาจเป็นของเหลวใสไม่มีสี เป็นกระดาษแผ่นเล็กหรือเม็ดสีสันสดใส หรือแฝงอยู่ในผลิตภัณฑ์ที่หน้าตาไม่ต่างจากของใช้ทั่วไป จนคนในครอบครัวมองข้ามไปได้ง่าย

หากคุณกำลังสงสัยว่าคนที่คุณรักอาจเกี่ยวข้องกับสารเสพติด และไม่รู้ว่าจะเริ่มต้นแก้ไขปัญหาตรงไหน บทความนี้จะพาคุณทำความรู้จักสารเสพติดสังเคราะห์แต่ละกลุ่ม สัญญาณที่ควรสังเกต และก้าวแรกที่ทำได้ทันที

พวกเขาอาจดูเหมือนปกติ แต่ข้างในกำลังพัง อย่ารอให้สาย สอบถามเรา

สารเสพติดสังเคราะห์ คืออะไร ต่างจากสารเสพติดจากธรรมชาติอย่างไร

สารเสพติดสังเคราะห์ คือยาเสพติดที่มนุษย์ผลิตขึ้นเพื่อให้ออกฤทธิ์ต่อสมองและระบบประสาท ทำให้ผู้ใช้รู้สึกตื่นตัวผิดปกติ เคลิ้ม หรือเห็นภาพที่ไม่มีอยู่จริง ซึ่งทำลายทั้งสุขภาพกายและสุขภาพจิต ยาเหล่านี้มักมาจากแหล่งผลิตนอกระบบที่ทั้งผิดกฎหมาย ไม่มีมาตรฐานความปลอดภัย และสูตรยังถูกดัดแปลงอยู่เรื่อย ๆ เพื่อให้ตรวจจับได้ยาก ผู้ใช้จึงไม่มีทางรู้ได้เลยว่าสิ่งที่ได้รับมีสารออกฤทธิ์มากน้อยเพียงใด หรือถูกผสมสารอื่นไว้หรือไม่

ความแตกต่างจากสารเสพติดธรรมชาติอยู่ที่แหล่งที่มาของยา โดยสารเสพติดสังเคราะห์คือยาเสพติดที่ถูกผลิตขึ้นจากกระบวนการทางเคมี ไม่ได้สกัดจากพืชโดยตรง ในขณะที่สารเสพติดธรรมชาติคือยาซึ่งได้มาจากพืชโดยตรง เช่น ฝิ่น กัญชา และใบกระท่อม

สารเสพติดทั้งสองประเภทล้วนก่อให้เกิดการเสพติดได้ และสารสังเคราะห์มักออกฤทธิ์เร็วกว่า แรงกว่า และคาดเดาผลได้ยากกว่า เพราะปริมาณและส่วนผสมในแต่ละครั้งไม่แน่นอน

สารเสพติดสังเคราะห์ มีอะไรบ้าง?

สารเสพติดสังเคราะห์แบ่งตามลักษณะการออกฤทธิ์ได้เป็น 4 กลุ่มหลัก ซึ่งแต่ละกลุ่มมีอาการและความเสี่ยงต่างกัน การรู้จักความต่างนี้ช่วยให้คุณสังเกตคนที่คุณรักได้ตรงจุดขึ้น และรู้ว่าอาการแบบไหนต้องรีบพบแพทย์ทันที

กลุ่มสารกระตุ้นประสาท (Stimulants)

กลุ่มกระตุ้นประสาท (Stimulants) ออกฤทธิ์กระตุ้นให้สมองและร่างกายทำงานหนักเกินปกติ ผู้ใช้สารจะมีอาการตื่นตัวผิดปกติ ไม่หลับไม่นอนหลายวัน หงุดหงิดง่าย และน้ำหนักลดเร็ว เมื่อเสพต่อเนื่องจะเริ่มหวาดระแวงและมีอาการทางจิตตามมา

ยาบ้า ยากลุ่มแอมเฟตามีนและเมทแอมเฟตามีน ทำให้รู้สึกมีพลัง ไม่หิว ไม่ง่วง แต่เมื่อใช้ต่อเนื่องสมองจะถูกทำลาย ผู้ใช้จะเริ่มหงุดหงิดรุนแรง หูแว่ว และหวาดระแวงว่ามีคนจะมาทำร้าย
ยาไอซ์ เมทแอมเฟตามีนบริสุทธิ์ที่มีลักษณะเป็นผลึกใสคล้ายเกล็ดน้ำแข็ง ออกฤทธิ์แรง เร็ว และต่อเนื่องหลายชั่วโมง ทำให้ไม่หลับไม่นอนได้ข้ามวันข้ามคืน หัวใจเต้นเร็วและความดันโลหิตสูงขึ้นเฉียบพลัน รวมถึงเสี่ยงต่อภาวะหัวใจและหลอดเลือดสมองอีกด้วย
ยาอี/เอ็กซ์ตาซี (MDMA) สารเสพติดสังเคราะห์ที่มักพบในสถานบันเทิงและงานปาร์ตี้ในรูปเม็ดที่มีลวดลายสีสันสดใส รวมถึงมักผสมสารอื่นโดยผู้ใช้ไม่รู้ เมื่อเสพเข้าไปจะทำให้รู้สึกอารมณ์ดี อยากสัมผัสใกล้ชิดผู้อื่น ร่างกายอาจมีอุณหภูมิสูงจัด ขาดน้ำ ชัก และเกิดอาการซึมเศร้าอย่างหนักเมื่อหมดฤทธิ์
แอลฟา-พีวีพี หรือฟลักกา (Alpha-PVP) เป็นสารเสพติดสังเคราะห์ที่กระตุ้นประสาทอย่างรุนแรง ทำให้ผู้ใช้สารเกิดอาการหลอน คลุ้มคลั่ง ตัวร้อนจัด และไม่รู้สึกเจ็บแม้ได้รับบาดเจ็บ จึงเสี่ยงอันตรายทั้งต่อตัวผู้ใช้และคนรอบข้าง

ร่วมปกป้องสุขภาพทางใจและคืนความมั่นคงให้ครอบครัวของคุณ ติดต่อ

กลุ่มสารกดประสาท (Depressants)

กลุ่มสารกดประสาท (Depressants) เป็นสารเสพติดสังเคราะห์ที่ออกฤทธิ์ชะลอการทำงานของสมองและระบบหายใจ ผู้ใช้สารมักมีอาการง่วงซึมผิดปกติ หายใจช้าลง ปากหรือปลายนิ้วเริ่มคล้ำ เรียกไม่ค่อยตื่น อาจรุนแรงจนหมดสติหรือหยุดหายใจ

เฟนทานิลและคาร์เฟนทานิลเป็นสารกลุ่มโอปิออยด์สังเคราะห์ที่รุนแรงกว่ามอร์ฟีนหลายสิบจนถึงหลายพันเท่า การเสพในปริมาณเพียงเล็กน้อยก็ทำให้หยุดหายใจได้ และมักถูกผสมอยู่ในสารอื่นโดยผู้ใช้ไม่รู้ตัว
GHB อาจพบในลักษณะของเหลวใสไม่มีสี ไม่มีกลิ่น หรืออยู่ในรูปผงและแคปซูล หลายคนนำไปใช้เป็นยาเสียสาว ด้วยการผสมในเครื่องดื่ม ตัวยาจะเริ่มออกฤทธิ์ภายใน 15–30 นาที ทำให้ง่วง มึนงง หมดสติ และความจำช่วงนั้นขาดหาย

กลุ่มสารหลอนประสาท (Hallucinogens)

กลุ่มสารหลอนประสาท (Hallucinogens) ออกฤทธิ์ทำให้การรับรู้ผิดเพี้ยน เห็นภาพหลอน ได้ยินเสียงที่ไม่มีอยู่จริง ควบคุมตัวเองไม่ได้ และเสี่ยงทำร้ายตัวเองหรือผู้อื่นโดยไม่ตั้งใจ เพราะผู้ใช้ประเมินสิ่งรอบตัวและอันตรายผิดไปจากความเป็นจริง

แอลเอสดี (LSD) มักอยู่ในรูปกระดาษแผ่นเล็กที่ซึมสาร ใช้เพียงปริมาณน้อยมากก็ออกฤทธิ์นานหลายชั่วโมง บางครั้งอาจทำให้เกิดความหวาดกลัวรุนแรง หรือมีภาพหลอนย้อนกลับมาเองได้ในภายหลังแม้ไม่ได้ใช้ซ้ำ
เคตามีน ยาระงับความรู้สึกที่ถูกใช้ในทางการแพทย์และสัตวแพทย์ แต่เมื่อนำมาเสพ มักอยู่ในรูปผงละเอียดหรือผลึกที่ใช้สูดดม ทำให้รู้สึกเหมือนร่างกายแยกออกจากตัวเอง ความจำสั้นลง สับสน และเคลื่อนไหวไม่ได้ในปริมาณสูง อาจหยุดหายใจหากใช้ร่วมกับแอลกอฮอล์หรือสารกดประสาทอื่น

กลุ่มสารแคนนาบินอยด์ (Cannabinoids)

กลุ่มสารแคนนาบินอยด์ (Cannabinoids) คือสารเสพติดสังเคราะห์ถูกออกแบบให้เลียนแบบฤทธิ์ของสารเสพติดธรรมชาติอย่างกัญชา แต่เปลี่ยนสูตรเคมีอย่างรวดเร็ว ตรวจจับยาก และคาดเดาผลข้างเคียงไม่ได้ อาจถูกเคลือบหรือผสมอยู่ในผลิตภัณฑ์ที่ดูธรรมดา ผู้ใช้จึงมักเข้าใจผิดว่าเหมือนกัญชาทั่วไป

อาการที่พบคือ ใจสั่น กระวนกระวาย หวาดระแวงผิดปกติ บางรายเห็นภาพหลอนหรือคลุ้มคลั่งฉับพลัน เนื่องจากฤทธิ์รุนแรงและคาดเดาไม่ได้กว่ากัญชาธรรมชาติ

อย่าปล่อยให้ความกังวลผ่านไปโดยไร้ทางออก รับคำปรึกษาอย่างเป็นส่วนตัว สอบถามเรา

สัญญาณเตือนอันตรายที่ครอบครัวไม่ควรมองข้าม

การสังเกตเห็นสัญญาณตั้งแต่ต้นคือช่วงเวลาสำคัญที่เป็นโอกาสในการช่วยเหลือคนในครอบครัว เพราะผลกระทบของยาเสพติดจะค่อย ๆ สะสมไปทีละน้อยทั้งในสมอง ร่างกาย และความสัมพันธ์ในบ้าน สัญญาณที่ควรใส่ใจมีดังนี้

พฤติกรรมเปลี่ยนกะทันหัน กลับบ้านช่วงกลางคืนบ่อย นอนกลางวันตื่นกลางคืน ผลการเรียนหรือการทำงานตกลง เลิกสนใจสิ่งที่เคยรัก โกหกบ่อยขึ้น หรือมีเพื่อนกลุ่มใหม่ที่ไม่ยอมให้คนรอบข้างรู้จัก
แยกตัว เช่น ใช้เวลาในห้องคนเดียวนานขึ้น ล็อกประตูตลอด หลีกเลี่ยงการทำกิจกรรมครอบครัว หรือไม่อยากให้ใครเข้าใกล้ข้าวของส่วนตัว
ใช้เงินผิดปกติ ขอเงินบ่อยโดยให้เหตุผลไม่ชัดเจน เงินหรือของมีค่าในบ้านหายไป หรือเริ่มขายของใช้ของตัวเอง
อารมณ์แปรปรวนรุนแรง หงุดหงิดโมโหง่ายผิดปกติ ก้าวร้าว หวาดระแวง ร้องไห้หรือหัวเราะโดยไม่มีเหตุผล สลับกันในช่วงเวลาสั้น ๆ

หากพบอาการหายใจช้าหรือหายใจลำบาก เรียกไม่ตื่นหรือหมดสติ ชัก ตัวร้อนจัดร่วมกับสับสน หรือหลอนรุนแรงจนทำร้ายตนเองหรือผู้อื่น ให้ถือเป็นภาวะฉุกเฉิน ไม่ต้องรอ โทร 1669 ทันที และระหว่างรอ ให้จัดท่านอนตะแคง ไม่ปล่อยให้อยู่คนเดียว ไม่ให้กินอาหารหรือน้ำ และห้ามล้วงคอให้อาเจียน

สงสัยว่าคนที่คุณรักใช้สารเสพติดสังเคราะห์ ควรเริ่มต้นอย่างไร

สิ่งแรกที่ควรทำหลังสงสัยว่าคนที่คุณรักใช้สารเสพติดสังเคราะห์ คือ ตั้งสติและใจเย็น เลือกจังหวะที่ทุกคนสงบเพื่อเปิดใจพูดคุยด้วยความห่วงใย บอกสิ่งที่คุณสังเกตเห็นและความรู้สึกของคุณ แทนการกล่าวหาหรือตำหนิ เพราะคำพูดที่ตัดสินอาจทำให้เขารู้สึกกดดันและยิ่งปิดตัวเอง

ไม่จำเป็นต้องรีบเค้นหาคำตอบหรือคาดหวังว่าการพูดคุยครั้งเดียวจะทำให้ทุกอย่างคลี่คลาย ลองใช้หลัก Motivational Interviewing (MI) เพื่อชวนให้เขาสำรวจความคิดและความพร้อมในการเปลี่ยนแปลงของตัวเอง จากนั้นค่อย ๆ ชวนไปพบผู้เชี่ยวชาญด้านการบำบัดผู้ติดยาเสพติดด้วยกัน

Phufa Enterprise พื้นที่ฟื้นฟูผู้ติดยาเสพติดสังเคราะห์ ที่เข้าใจครอบครัว

สารเสพติดสังเคราะห์ทำลายทั้งสมอง ร่างกาย และความสัมพันธ์ในครอบครัว ด้วยความอันตรายจากการออกฤทธิ์แรง คาดเดาไม่ได้ เปลี่ยนสูตรเร็ว และทำให้เกิดอาการหลอนหรือหยุดหายใจได้ ครอบครัวควรเข้ามามีส่วนร่วมในการฟื้นฟูผู้ใช้ยาเสพติด ผ่านกระบวนการครอบครัวบำบัดที่ช่วยให้ทุกคนเข้าใจ สื่อสาร และเป็นกำลังใจให้กัน

Phufa Enterprise ศูนย์ฟื้นฟูยาเสพติดที่เข้าใจความกังวลของครอบครัว ทุกขั้นตอนอยู่ภายใต้การดูแลของทีมแพทย์ที่ประเมินผู้ป่วยเป็นรายบุคคล ออกแบบให้ผ่านช่วงถอนพิษยาอย่างไม่ทรมาน ได้รับการดูแลอย่างเหมาะสมในช่วงถอนพิษยา เรารักษาความลับของทั้งผู้ป่วยและครอบครัวอย่างเคร่งครัด โดยไม่ตัดสิน เพราะเป้าหมายของเราคือคืนคนที่คุณรักกลับสู่ครอบครัว

เรียบเรียงโดย

คุณภูผา ภูวดลอานนท์

กรรมการผู้จัดการ บริษัท ภูฟ้า เอ็นเตอร์ไพรส์ จำกัด

ผู้ผ่านการรับรอง ICAP I (International Certified Addiction Professional) และ Universal Treatment Curriculum (UTC) Modules 1–8 ด้านการบำบัดรักษาผู้มีปัญหาการใช้สารเสพติด พร้อมผ่านการอบรม Cognitive Behavioral Therapy (CBT) จากสถาบันบำบัดรักษาและฟื้นฟูผู้ติดยาเสพติดแห่งชาติบรมราชชนนี กรมการแพทย์

ความรักของพ่อแม่คือแรงผลักดันที่ดีที่สุด ให้เราเป็นส่วนหนึ่งของการฟื้นฟู ภูฟ้า เอ็นเตอร์ไพรส์ รักษาความลับ คืนคนรักกลับครอบครัว

Tel: 1522

LINE:@phufaresthome

Email:contact@phufaenterprise.com

คำถามที่พบบ่อย

สารเสพติดสังเคราะห์ มีกี่ชนิด อะไรบ้าง?

สารเสพติดสังเคราะห์แบ่งได้เป็น 4 กลุ่มใหญ่ ได้แก่

กลุ่มกระตุ้นประสาท เช่น ยาบ้า ไอซ์ ยาอี
กลุ่มกดประสาทสังเคราะห์ เช่น เฟนทานิล คาร์เฟนทานิล GHB
กลุ่มหลอนประสาท เช่น LSD เคตามีน
กลุ่มแคนนาบินอยด์สังเคราะห์

สารเสพติดสังเคราะห์อันตรายกว่าสารเสพติดจากธรรมชาติจริงหรือไม่?

สารสังเคราะห์มักออกฤทธิ์แรงและเร็วกว่า และคาดเดาผลได้ยากกว่าสารเสพติดจากธรรมชาติ เพราะมีปริมาณและส่วนผสมที่ไม่แน่นอน จึงเสี่ยงต่อการใช้เกินขนาดได้มากกว่า อย่างไรก็ตาม สารเสพติดธรรมชาติก็ทำให้เสพติดและส่งผลต่อจิตใจได้เช่นกัน

ถ้าลูกยังใช้ชีวิตปกติ แปลว่ายังไม่ต้องพาเข้ารับการฟื้นฟูใช่ไหม?

การเสพติดยาในช่วงแรก ผู้ป่วยอาจยังไม่มีอาการที่มองชัด ยังสามารถไปเรียนหรือไปทำงานได้ แต่ภายในกำลังเปลี่ยนไปทุกวัน ครอบครัวที่รอจนเกิดอาการหลอน ทำร้ายร่างกาย หรือเหตุการณ์ที่เกินควบคุม มักพบว่าสถานการณ์ยากกว่าที่เคยเป็น การเริ่มดูแลตั้งแต่ตอนนี้จึงปลอดภัยกว่า

สังเกตอย่างไรว่าคนใกล้ตัวอาจใช้สารเสพติดสังเคราะห์?

คุณสามารถสังเกตการเปลี่ยนแปลงได้พร้อมกันหลายด้าน เช่น พฤติกรรมเปลี่ยนกะทันหัน แยกตัว ใช้เงินผิดปกติ อารมณ์แปรปรวนรุนแรง ร่วมกับอาการทางร่างกายตามกลุ่มสารที่กล่าวไว้ข้างต้น ทั้งนี้สัญญาณเหล่านี้ไม่ใช่การวินิจฉัย ควรได้รับการประเมินจากผู้เชี่ยวชาญ

การพาคนที่บ้านเข้ารับการฟื้นฟูจะรักษาความลับได้แค่ไหน?

Phufa Enterprise ให้ความสำคัญกับความเป็นส่วนตัวของผู้ป่วยและครอบครัว ข้อมูลทุกอย่างจะถูกเก็บเป็นความลับและเปิดเผยเฉพาะเท่าที่จำเป็นต่อการดูแลหรือตามที่กฎหมายกำหนด เพราะเรามองว่า ผู้ที่ใช้สารเสพติดคือผู้ป่วยที่ต้องการการดูแล ไม่ใช่ผู้กระทำผิด

แหล่งอ้างอิง